|
|
„Tanz“ in 50 Sprachen |
|
GEMEINSAMKEITEN UND DIFFERENZEN IN DER DEFINITION DES BEGRIFFS
Von Helmut Ploebst
Derzeit wird der Begriff Tanz auf Wikipedia in 113 Sprachen als eigener Artikel geführt und zum Großteil auch definiert. Hier sind fünfzig davon willkürlich angeführt – und stets nur die ersten Sätze der jeweiligen Artikel, die den Begriff angreifen und die die grundlegende Definition enthalten.
Auf der alphabetischen Landkarte entstehen seltsame Nachbarschaften, die geografische Grenzen und Lagen verändern und einen neuen Globus entstehen lassen. Und in der Liste der Definitionen zeigt sich, was gemeinhin unter Tanz verstanden wird. Leider gibt es etwa im aztekischen Wiki keine Definition, dafür aber den wunderbaren Begriff für Tanz Mācēhualiztli.
Die jeweiligen Artikel entsprechen natürlich nicht einem Konsens unter allen, die die hier ausgewählten Sprachen sprechen, sondern dem Verständnis vom Tanz bei jenen, die die entsprechenden Artikel in Wikipedia geschrieben haben. Ein Tanz für sich ist die Begegnung mit unbekannten Sprachen, sind die Muster dieser ersten Sätze, die in der Lektüre miteinander so in Beziehung treten, daß der Eindruck entsteht, diese Sätze würden beginnen, einander zu überlagern.
In den Differenzen dieses Gebildes aus Überlagerungen entsteht eine Vielzahl von Dynamiken, je nachdem, welche Sprachen verstanden werden, welche teilweise und welche nicht, je nach den Formulierungen der ersten Sätze und je nach Einsatz der konstituierenden Begriffe (wie Bewegung, Musik oder Rhythmus). In diesem Sinn erzeugt die Lektüre dieser Liste, dieser Choreografie, einen Tanz über die Bedeutung des Wortes Tanz – der noch faszinierender würde, wenn weitere Sprachen hinzukämen.
Afrikaans (Südafrika)
Dans is die ritmiese beweging van die liggaam op die maat van die musiek.
Aragonés (Aragonisch / Spanische Pyrenäen)
A danza ye l'arte d'esprisar-se por meyo de mobimientos d'o cuerpo a lo ritmo d'a mosica.
Asturianu (Asturisch / Nordspanien)
La Danza o baille ye'l arte d'espresase con movimientos del cuerpu de mena estética y a traviés d'un ritmu, con o ensin son, esto ye que dalgunes dances nun necesiten música.
Aymar aru (Aymara / Anden)
Thuquña. (kastilla aru: Bailar, danzar). Kusisiwina, kamana maysata maysaru unuqt’ayaña.
Azərbaycanca (Aserbaidschanisch)
Rəqs - sadəcə, ağla gələn hər hansı bir hərəkət demək deyil.
Bosanski (Bosnisch)
Riječ ples koristimo za pokret ljudskog tijela bilo kao vrstu umjetnosti (balet) ili kao vid druženja (socijalizacije), duhovne ili neke druge ritualne ili zabavne namjene.
Català (Katalanisch)
La dansa és un art consistent en expressar-se mitjançant moviments del cos al ritme de la música.
Cebuano (Philippinen)
Ang sayaw sagad nagpasabot sa lihok sa tawo nga gigamit isip porma sa ekspresyon o gipresentar sa usa ka katilingbanon o espirituwal nga katuyoan, o gipasundayag.
Česky (Tschechisch)
Tanec je pohybová společenská aktivita, provozovaná převážně za doprovodu hudby.
Corsu (Korsisch)
U termini baddu (o ballu) si riferisci giniralmenti à l'arti di mova u corpu accumpagnatu di a musica.
Cymraeg (Walisisch)
Mae dawns neu dawnsio (o'r Ffrangeg danser) yn gelfyddyd, ymarfer corff neu ddifyrwaith sydd, yn ei hanfod, yn gyfres o gamau ac ysgogiadau corfforol rhythmig gan unigolyn, parneriaid neu grŵp o bobl, fel rheol i gyfeiliant cerddoriaeth.
Dansk (Dänisch)
Dans er bevægelse til musik og har alle dage været en måde for folk at udtrykke deres sjæl og energi.
Deutsch (German)
Tanz (von italienisch danza, ursprünglicher althochdeutscher Begriff laikan/laikin) nennt man auf Musik ausgeführte Körperbewegungen.
English (Englisch)
Dance is an art form that generally refers to movement of the body, usually rhythmic and to music, used as a form of expression, social interaction or presented in a spiritual or performance setting.
Español (Spanisch)
La danza o el baile, es la ejecución de movimientos que se realizan con el cuerpo, principalmente con los brazos y las piernas y que van acorde a la música que se desee bailar.
Eesti (Estnisch)
Tants on kunstiliik, milles tundeid, elamusi ja suhtumist väljendatakse liigutuste ja poosidega; ka selle kunstiliigi teos.
Euskara (Baskisch)
Dantza arte mota nagusietakoa da, musika edo literaturarekin batera. Halaber, arte eszenikoa da.
Suomi (Finnisch)
Tanssi viittaa useimmin ihmisen liikkumiseen, tarkoituksena huvitella tai ilmaista jotain tanssilla.
Français (Französisch)
Dans son acception la plus générale, la danse est l'art de mouvoir le corps humain selon un certain accord entre l'espace et le temps, accord rendu perceptible grâce au rythme et à la composition chorégraphique.
Furlan (Friulisch)
Il bal e je une schirie di moviments stabilîts prime o spontaniis che a van daûr une musiche o un ritmi.
Frysk (Westfriesisch)
Dûns is it útfieren fan bewegings dy't nei ritme en foarm fêstlizze.
Gaeilge (Irisch)
Ealaíon chorportha é an damhsa le gluaiseachtaí comhordaithe, a bhíonn rithimiúil de ghnáth agus á chleachtadh i bpáirt le ceol.
Gàidhlig (Schottisch-Gälisch)
Is e a tha ann an dannsa, gluasad an comh-ruith le ceòl.
Gaelg (Manx)
She ceau traa, ellyn, as (ny keayrtyn) spoyrt eh daunse (ass Frangish, danser).
Hawai`i (Hawaiianisch)
He pāheona ka hulahula o ka neʻena o ke kino.
Hrvatski (Kroatisch)
Ples je ritmično pokretanje tijela prema zvucima glazbe (rjeđe bez glazbe), pojedinačno, u parovima ili u skupinama.
Íslenska (Isländisch)
Dans er samsetning líkamshreyfinga sem er oft ætluð til tjáningar, hvort sem er í tengslum við almenna afþreyingu í félagslegum aðstæðum, í trúarlegum tilgangi, sem sýningaratburður eða við aðrar aðstæður.
Italiano (Italienisch)
La danza, una delle tre arti sceniche principali nell'antichità insieme al teatro e alla musica, si esprime nel movimento del corpo umano secondo una partitura prestabilita (coreografia) o improvvisata (nella danza libera).
Kalaallisut (Grönländisch)
Kujataamiusoorlugu taparneq, avannaamiutut, kitaamiusut, qitinneq. Tunumiutut, avanersuarmiutut ilisimanngilara qanoq oqaatigisarneraat.
Latina (Latein)
Saltatio seu ballatio seu chorea est ars vel agilitas vel fructus proprium corpus ad musicae rhythmum movendi.
Lëtzebuergesch (Luxemburgisch)
Danz ass e Sammelbegrëff fir all rhythmesch Kierperbewegung, meeschtens am Zesummenhank mat Musek oder aner Forme vu Geräischer.
Lietuvių (Litauisch)
Šokis tai kūno judesiai, paprastai ritmiški muzikai. Naudojamas kaip pasirodymas arba jausmų išreiškimas.
Latviešu (Lettisch)
Deja ir cilvēka prieka, dvēseles stāvokļa izpausme ar ķermenisko formu palīdzību.
Magyar (Ungarisch)
A tánc egy művészeti ág, amely a test – jellemzően ritmikus, zenére történő – mozgásával fejez ki érzelmeket, épít társadalmi kapcsolatokat, de spirituális tartalommal is bírhat.
Bahasa Melayu (Malaiisch)
Tarian merupakan pergerakan anggota badan mengikut rentak muzik.
Nāhuatl (Aztekisch)
Mācēhualiztli.
Nederlands (Holländisch)
Dans (van het Franse danser) is een sport, kunstvorm of een sociaal gebeuren dat meestal op beweging duidt van het lichaam, vaak in combinatie met muziek.
Norsk (bokmål) (Norwegisch/Buchsprache)
Dans er rytmiske kroppsbevegelser som gjøres med eller uten musikk.
Norsk (nynorsk) (Neunorwegisch)
Dans er menneskelege rørsler knytta til musikk eller rytme.
Diné bizaad (Navajo)
Azhish.
Polski (Polnisch)
Taniec to zespół zjawisk ruchowych będący transformacją ruchów naturalnych, powstający pod wpływem bodźców emocjonalnych, zazwyczaj skoordynowany z muzyką.
Português (Portugiesisch)
A dança é uma das três principais artes cênicas da Antiguidade, ao lado do teatro e da música.
Runa Simi (Quechua/Ketschua)
Tusuy nisqaqa (kastilla simipi: baile, danza, coreografía) runakunap takiywan, waqachiywan kuyuyninkunam.
Română (Rumänisch)
Dansul este o artă, care se reflectă prin mișcarea corpului omenesc, des acompaniată de muzică.
Scots (Schottisch)
Dance (frae auld French danser, faurder history isna kent) for ordinar refers tae human muivement aither uised as a furm o expression or presentit in a social, speeritual or performance settin.
Sicilianu (Sizilianisch)
Lu tèrmini abballu esprimi ginirarmenti l'arti di mòviri lu corpu accumpagnatu di la mùsica.
Slovenščina (Slowenisch)
Ples je vrsta izražanja, umetnosti in zabave.
Slovenčina (Slowakisch)
Tanec sú opakované rytmické pohyby, konané jednou alebo viacerými osobami za sprievodu hudby, prípadne i spevu.
Shqip (Albanisch)
Vallëzimi është një formë arti që në përgjithësi i referohet lëvizjes së trupit, zakonisht ritmike dhe në muzikë.
Svenska (Schwedisch)
Dans kallas rytmiska kroppsrörelser som kan utföras till musik. Varje rörelse innehar möjligheten att vara en dans.
Tagalog (Philippinen)
Ang sayaw ay pangkalahatang tumutukoy sa lahat ng galaw ng tao na ginagamit bilang isang anyo ng pagpapahayag ng saloobin o tinatanghal sa isang tagpuang panlipunan, espirituwal, at pangganap.
Türkçe (Türkisch)
Dans (Fransızca: Danse) ya da Raks (Arapça: رقص), tüm vücudun bir müzik ritmi eşliğinde estetikle birlikte çalıştırılabildiği bir gelenek, sanat, bir tedavi şekli veya sadece bir ifade şekli olabilir.
(12.10.2010)
|
|
